Ik ben een alleenstaande moeder die door de vader van mijn kind word gedwongen in Nederland te blijven wonen omdat hij geen toestemming wil verlenen voor verhuizing naar het buitenland met mijn zoontje. Hierbij wordt hij gesteund door de rechtbank (en inmiddels ook het gerechtshof) daar zij geen vervangende toestemming willen verlenen voor emigratie. Nu hoor ik alle vaders al denken:  “Ja, natuurlijk kun je niet zomaar naar het buitenland verhuizen als je samen kinderen hebt!”. Maar lees eerst het hele verhaal want er is meer!

Ik wil al ruim 10 jaar naar Zuid-Oost Azië verhuizen. Mijn familie woont daar, ik kom er al sinds mijn pubertijd en ik voel mij daar thuis. Toen ik de vader van mijn kind leerde kennen in 2003, was hij al op de hoogte dat ik daar naartoe zou verhuizen. Ik heb nota bene jarenlang de emigratie voorbereid en gepland en zelfs al in 2004 al mijn persoonlijke bezittingen naar Zuid-Oost Azië verscheept. Na een half jaar met mijn vriend daar te hebben verbleven, zijn we tijdelijk naar Nederland terug gekeerd zodat hij een Bachelor kon halen om zijn kansen op de arbeidsmarkt in het buitenland te vergroten. Hij had namelijk geen erkende opleiding en had deze wel nodig voor het verkrijgen van een verblijfsvergunning.

Eenmaal terug in Nederland werd ik niet lang daarna gepland zwanger en hebben we afgesproken in ieder geval te zijn geëmigreerd voordat ons kindje 3 jaar zou zijn. Mijn vriend en ik waren niet getrouwd, maar hij drong erop aan het gezag te delen (achteraf gezien snap ik ook waarom) en dus hebben we dit laten vastleggen in het gezagsregister. Hij zou een opleiding afronden en ik zou, naast de zorg voor ons zoontje, af en toe wat werk kunnen doen voor het familiebedrijf in Zuid-Oost Azië. Dit kon ik goed combineren met het moederschap, want mijn vriend en ik waren geen voorstander van crèche of kinderdagverblijf en voor mij was het heel belangrijk om er voor mijn kind te zijn en volledige zorg en aandacht voor hem te hebben in zijn jonge jaren, zodat hij kan uitgroeien tot een uitgebalanceerde en zelfverzekerde jonge man.

Maar na de geboorte van ons kind werd mijn vriend steeds afstandelijker en hield zich afzijdig omdat hij -mijn inziens- grote moeite had met de invulling van zijn rol als vader. Hij was vaak weg, sporten, borrelen, stappen etc en organiseerde nota bene vakanties voor hem alleen (zonder ons kind en mij). Wanneer ik soms vroeg of hij niet even met ons kindje wilde spelen of op hem wilde letten, kreeg ik te horen dat ik hem “met het kind opzadel”. Hij heeft meerdere malen aangegeven geen band met ons kind te voelen. Hij werd steeds geïrriteerder en begon aggressief te worden tegenover mij. Maar ondanks dit alles, hoopte ik toch nog op verbetering en dat hij zou wennen aan deze nieuwe situatie met een kind. Maar hij gooide mij voor de voeten dat we niet meer uitgingen, geen tijd meer samen hadden terwijl ik geen familie hier had die op onze baby kon passen en zijn familie hiertoe niet in staat was. Hij bleef weekenden weg, nam zijn telefoon niet op en ik had geen idee waar hij uithing. Als hij wel thuis kwam, was hij stomdronken en hing de rest van de nacht/ochtend boven het toilet en lag de volgende dag met een kater uitgeteld in bed.  Dat is niet wat ik mij had voorgesteld van de gezellige familie-zondag. Ik stond er met ons kind alleen voor in deze relatie, dat werd mij steeds duidelijker.

Toen ons kindje 1,5 jaar was en voordat het überhaupt tot een verhuizing kwam, liep hij tegen de blonde receptioniste aan op zijn werk. Dat was de genadeslag. Ik heb er zelf achter moeten komen, dus heb ik nadat hij weer eens een weekend niet thuis was gekomen, gezegd dat hij maar beter zijn spullen kan pakken.

Mijn ex besloot in Nederland te blijven en dat ik alsnog naar het buitenland wilde omdat ik mij tot mijn familie wilde voegen en het plan wilde doorzetten om het familiebedrijf verder uit te bouwen, begreep hij in eerste instantie volkomen en stemde in dat ik met ons zoontje zou verhuizen.  “Ik zal je geen strohalm in de weg leggen, want dat zou niet fair zijn.” Hij wist dat ik onvoldoende inkomen had dus bood hij aan de huur te blijven betalen. Gedreven door schuldgevoel zei hij: “Ik lig zelfs krom voor jou en [kind]“. Ik zei dat dit niet nodig is en dat we ons wel zouden redden, maar dat hij -als hij dit wilde- voor onze zoon wel kinderalimentatie kon betalen. Nee, hij stond erop de huur te blijven betalen. Maar nog geen 2,5 maand later zat hij bij mij boos op de bank en schreeuwde tegen mij dat ik van hem verwacht dat hij de huur betaald en hij nu wilt weten wanneer wij eindelijk emigreren zodat hij kan staken met het betalen van de huur, want dit duurde voor zijn begrippen wel erg lang. “Wanneer gaan jullie eindelijk weg?!” kreeg ik te horen. Ik kan natuurlijk niet halsoverkop met een kind vertrekken en moest dingen nu verder zelf voorbereiden aangezien ik alleen met onze zoon zou vertrekken.

Maar toen ik 2 maanden later klaar was met de voorbereidingen voor vertrek naar het buitenland met mijn zoontje en de toezegging van mijn ex schriftelijk wilde vastleggen, kwam er een ommezwaai. Toen ik, na met hem te hebben overlegd, een afspraak had gemaakt bij een advocaat om een convenant op te stellen en alles op papier te zetten, trok hij 36 uur voordat de afspraak plaats zou vinden zijn toestemming in en stelde voor dat hij pas in 4 jaar, wanneer onze zoon 5 jaar oud zou zijn, toestemming wilde geven voor emigratie. Dit vond ik geen goed idee, daar emigratie op zeer jonge leeftijd veel soepeler zou verlopen en ik graag wilde dat onze zoon zijn schoolcarrière daar ter plekke zou beginnen. Omdat het voor mijn ex een onmogelijke taak is om aan iemand anders te denken dan zichzelf, was hij niet voor rede vatbaar en hield hij vast aan de periode van 4 jaar zodat ik geen andere keus had dan mij tot de rechtbank te wenden.

Na maanden te hebben gewacht op een rechtzetting, stond tot mijn verbazing in het verweerschrift van mijn ex, dat hij de termijn van 4 jaar in zijn geheel intrekt en nu helemaal geen toestemming meer wilde verlenen voor verhuizing naar het buitenland met ons kind. Natuurlijk van zijn kant een tactische overweging geweest, want geen rechter die emigratie in 4 jaar zou verkiezen boven emigratie per direct.

Mij werd vanuit juridische overwegingen aangeraden, te zeggen dat ik ‘no matter what’ zou emigreren en ook zou emigreren als ik mijn kind niet mee mocht nemen. Ook al kan ik dit vanuit een puur tactisch oogpunt begrijpen, heb ik dit niet gedaan omdat ten eerste er niets van waar zou zijn en ten tweede ik mijn kind dat trauma nooit aan zou doen. Ik zorg al sinds de eerste dag voor mijn kind full-time, terwijl zijn vader buitenhuis werkte dus de rechtbank te chanteren met een loos dreigement is niet mijn stijl en vind ik bovendien onetisch.

Ik kan en wil mijn zoon niet in de steek laten en heb daarom ook niet het standpunt ingenomen dat ik ook zonder mijn kind zou vertrekken. Ik heb de rechtbank zwaarwegende en onderbouwde redenen gegeven om vervangende toestemming te verlenen en heb hierbij haarfijn uitgelegd hoe ons leven eruit zal zien in het buitenland en waarom emigratie noodzakelijk is. Omdat ik dit al jaren heb voorbereid, is dit niet over één nacht ijs gegaan en kon ik een goed beeld schetsen van de situatie. Daarbij komt dan ook dat ik mij tot mijn familieleden wil voegen en ik daar een sociaal vangnet heb, wat niet het geval is in Nederland. Dat ik daar ook beter in staat ben in onze financiële behoefte te voldoen omdat wij een familiebedrijf aldaar hebben, heeft de rechters tot mijn verbazing helaas niet overtuigd om vervangende toestemming te verlenen. Zij zijn van mening dat onze toekomst in Zuid-Oost Azië onzeker is en gaan volledig aan het feit voorbij dat ik in Nederland zulke hoge vaste lasten heb, dat ik haast geen geld heb om boodschappen te halen, we tot een financieel niveau veroordeeld worden dat niet onze lifestyle is en wat zeker niet ten gunste is van mijn kind (z’n ontwikkeling). Bij mijn familie te zijn vinden zij in “mijn belang”, maar niet zozeer het belang van mijn kind. Huh?! Okay, dus een kind veroordelen tot een leven in armoede, waarvan de moeder in een sociaal isolement belandt en zij geen sociaal vangnet hebben, wordt nu het streven? Dus liever arm in Nederland dan een goed leven in het Zuid-Oost Azië, want dan kan tenminste de vader één keer per week over zijn bolletje aaien.

Mijn voorstel dat hij ons kind elke 2 maanden voor een langere aaneengesloten periode kan zien ik zijn vliegticket zal betalen, werd afgedaan met: “..het hof niet aannemelijk acht dat deze of een vergelijkbare omgangsregeling, mede gelet op de ernstige communicatieproblemen tussen partijen, met succes zal worden uitgevoerd.” Met andere woorden werkt het nu in mijn nadeel als mijn ex vijandelijk is, de communicatie heeft afgekapt en alleen nog maar via de advocaat wilt communiceren? Huh, dat kun je toch niet menen?! In dat geval weet ik nu wel een handboek te schrijven over hoe je een moeder met het verlies van haar kind kunt chanteren en haar toekomst en mensenrechten op legale wijze kunt inperken om machtzuchtigheid, dat -naar mijn mening- grenst aan sadisme, te laten botvieren. Chauvinisme ten top!

Bovendien hebben zij daarbij vergeten dat mijn ex altijd volledige toegang heeft gehad tot ons kind en hem altijd kon zien wanneer het hem uitkwam. Dus als omgang al die tijd onbelemmerd heeft plaats gevonden (ondanks het grote conflict over emigratie), is het toch geen logische conclusie dat dit plots zal veranderen wanneer wij in het buitenland wonen?! Dat ik zonder enige aanleg en ongegrond ervan word beschuldigd mij niet aan mijn woord te zullen houden, vind ik bovendien een belediging en is ronduit onbeschoft.

Sinds het vertrek van mijn ex, heeft mijn moeder mij erg gesteund en is zij vanuit het buitenland bij mij en mijn zoontje komen wonen. Omdat ik er opeens alleen voor kwam te staan en ik het anders financieel niet zou redden, is zij bijgesprongen en heeft ons boven water gehouden. Wij vormen, sinds het vertrek van mijn ex ruim anderhalf jaar geleden, met zijn 3-en een gezin en mijn zoontje weet niet beter dan dat hij met zijn mama en oma woont, die er voor hem zijn. Maar mijn moeder zal weer naar het buitenland gaan omdat anders het familiebedrijf op termijn hier teveel onder te leiden heeft en zij er al teveel geld, tijd en energie in heeft gestoken. Ik zou graag de gezinssituatie zoals mijn zoontje die kent, willen continueren in het buitenland. Dan wordt zijn gezin niet uit elkaar getrokken en kan ik hem de emotionele pijn die daarmee gepaard gaat besparen. Maar continuering van de gezinssituatie wordt geacht in het belang van mijn moeder en niet zozeer in het belang van mijn zoontje. Ook weer een frappante conclusie van mensen waarvan ik toch iets meer inzicht had verwacht.

Voordat ik in deze situatie verzeild ben geraakt, had ik geen idee dat het in dit ‘vrije’ land mogelijk zou zijn dat vrouwen van hun zelfbeschikking worden beroofd en hun vrijheid dermate wordt beperkt, hun perspectieven worden geminimaliseerd en hun leven op een zo ingrijpende manier overhoop wordt gehaald, waarbij de kansen van de kinderen op een beter leven in het buitenland volledig worden genegeerd (onder het mom van: “in Nederland hebben we het toch zo goed”). Ik ben geschokt dat er op zo’n achteloze manier met vrouwen wordt omgegaan, waarbij zij ten gunste van de man worden achtergesteld met als inzetmiddel het kind, terwijl de belangen van de moeder en het kind verstrengeld zijn wanneer de moeder verantwoordelijk is voor de alledaagse zorg. Het is pure waanzin om te denken dat deze te isoleren zijn, waarbij het één niets met het ander te maken heeft en de wisselwerking tussen deze twee wordt genegeerd.

Ik kan mij niet neerleggen bij het oordeel van het gerechtshof, omdat mijn zoontje en ik in Nederland tot een leven worden veroordeeld op de armoedegrens en in sociale isolatie, door het gemis van een sociaal vangnet en onze familie.

Omdat het gerechtshof o.a. deze en andere cruciale punten heeft laten liggen, zijn wij in cassatie gegaan. Wij wachten nog op een datum.